Rozwiązanie lokalne wygląda na darmowe po zakupie sprzętu. Rachunek wygląda inaczej, gdy doliczyć wszystko, co się na nie składa.
Koszty jednorazowe
Karta graficzna, reszta serwera, zasilanie, ewentualnie chłodzenie pomieszczenia. Zwykle kilkanaście do kilkudziesięciu tysięcy złotych.
Do tego dochodzi praca przy uruchomieniu: konfiguracja, testy na dokumentach firmy, przygotowanie poleceń, wpięcie usługi w istniejące systemy. Ta część rachunku bywa pomijana, a przy pierwszym wdrożeniu potrafi być porównywalna z samym sprzętem.
Koszty stałe
- prąd — karta pod obciążeniem pobiera kilkaset watów,
- utrzymanie sprzętu i wymiana po kilku latach,
- czas osoby aktualizującej i nadzorującej,
- miejsce i chłodzenie.
Prąd i chłodzenie idą w parze, bo każdy wat pobrany przez kartę wraca do pomieszczenia jako ciepło. Przy pracy ciągłej trzeba to policzyć razem — szerzej opisuje ten wątek tekst o zużyciu prądu i chłodzeniu.
Koszt ukryty
Czas ludzi. Utrzymanie środowiska, aktualizacje, diagnozowanie problemów. Przy jednej osobie zajmującej się tym kilka godzin miesięcznie to realna pozycja.
Ta pozycja jest ukryta, bo nie ma faktury. Nikt jej nie zauważa dopóty, dopóki wszystko działa, i wszyscy zauważają, gdy przestaje. Warto ją nazwać po imieniu już na etapie decyzji, razem z odpowiedzią na pytanie, kto utrzyma instalację lokalną — pracownik, firma zewnętrzna czy nikt.
Punkt zrównania
Zależy od wykorzystania. Przy kilkuset zapytaniach dziennie chmura zwykle wygrywa. Powyżej kilku tysięcy — rachunek się odwraca.
Przy takim porównaniu trzeba pilnować jednej rzeczy: żeby po obu stronach liczyć to samo. Po stronie chmury łatwo policzyć wyłącznie opłaty za zapytania, a po stronie własnego sprzętu wyłącznie zakup. Uczciwy rachunek obejmuje pracę ludzi, przestoje i wymianę sprzętu po kilku latach.
Drugi warunek to horyzont. Sprzęt kupuje się na kilka lat, więc porównanie w skali miesiąca zawsze wypada korzystnie dla chmury, a w skali dekady dla własnej maszyny. Sensowny okres to tyle, ile firma realnie zamierza używać tego rozwiązania bez wymiany.
Wykorzystanie sprzętu
Serwer stojący bezczynnie przez dwadzieścia godzin na dobę to koszt stały bez korzyści. Warto zaplanować zadania nocne.
Zadania, które dobrze wypełniają ten czas, to zwykle przetwarzanie partii dokumentów, budowa indeksu bazy wiedzy albo opisy przygotowywane z wyprzedzeniem. Nikt na nie nie czeka, więc mogą iść wolno i w godzinach, w których maszyna i tak by stała.
Argument poza rachunkiem
Gdy powodem jest poufność danych, koszt przestaje być kryterium rozstrzygającym. Wtedy liczy się, czy rozwiązanie w ogóle działa wystarczająco dobrze.
Warto jednak sprawdzić, czy ten powód rzeczywiście zachodzi, zanim rachunek przestanie mieć znaczenie. Pozostałe przesłanki zebrane są w tekście o tym, kiedy uruchamiać model lokalnie.
